Bir düğümde akım nereye gider?
Kirchhoff akım yasasını bir ezber eşitliği yerine yükün korunmasından kuracağız. Bir düğüm, ideal iletkenle birbirine bağlı ve aynı potansiyelde kabul edilen noktalar topluluğudur.
Konuyu şema üzerinde oku
Çizimdeki verileri takip et, ardından açıklamadaki hesabı kendi başına yeniden kur. Telefonda çizimi kaydırabilir veya büyütebilirsin.
Bir düğümde yük korunumu
Düğüm bir enerji deposu gibi akım tüketmez. Giriş ve çıkışları aynı işaret tanımıyla say.
0,75 − 0,50 − 0,25 = 0 A. Akım okunu ters seçersen sayının işareti değişir, fiziksel devre değişmez.
Paralel kollarda ortak gerilim
Her kol aynı iki düğüme bağlıdır. Bu yüzden her iki dirençte 12 V vardır.
Toplam akım 1,5 A; eşdeğer direnç 12/1,5 = 8 Ω olur. Sonuç küçük kol direncinden de küçüktür.
Önce yönleri seç
Düğüm çevresine zihinsel bir sınır çiz. İçeri giren akımları pozitif, çıkanları negatif seçebilirsin; tersini seçmek de mümkündür. Seçimden sonra bütün terimleri aynı kuralla yaz. Sonuç negatif çıkarsa gerçek yön seçtiğin okun tersidir; hesap bozulmuş sayılmaz.
Kararlı durumda birikim yok
İçeri sürekli daha fazla yük girse düğümde yük birikirdi. Kararlı ideal devre modelinde bu birikim yok kabul edilir; giren akımların toplamı çıkanların toplamına eşittir. Genel yük korunumu ifadesinde net akım birikim hızına eşittir. Kondansatörlü geçici devrelerde depolama etkisi eleman akımının içinde modellenir.
Düğüm ile seri kolu karıştırma
Tek seri yolda akım aynı kalır; dallanma noktasında farklı kollara dağılır. Dağılımın oranını yalnız akım yasası söylemez, kolların gerilim-akım ilişkileri de gerekir. İki kolun varlığı akımların yarı yarıya bölüneceği anlamına gelmez.
Örneği birlikte çözelim
Düğüme 3 A giriyor. İki çıkış kolunda 0,8 A ve 1,4 A var; üçüncü kol akımı bilinmiyor.
- Çıkış yönünü üçüncü kol için de pozitif büyüklük olarak tanımla.
- 3=0,8+1,4+I_3 yaz.
- I_3=0,8 A.
- Kontrol: 0,8+1,4+0,8=3 A.
- Bu denklem kol dirençlerini veya düğüm gerilimini tek başına belirlemez.
Düğümün akım dengesi
Çıkışlardan birini artırınca bilinmeyen kolun yönü değişebilir mi?
I₃ = I_giriş − I₁ − I₂
- Çıkış yönünde I₃
- 0,8 A
Bilinen giriş, üç çıkışın toplamına eşittir.
Sıra sende
Düğüme 2 A girerken bilinen iki çıkış 1,5 A ve 0,9 A. Üçüncü akımı çıkış yönünde tanımlarsan?
Çözüm ve gerekçe
I_3=2−1,5−0,9=−0,4 A. Gerçekte üçüncü koldan düğüme 0,4 A girer. Toplam giriş 2,4 A, çıkış 2,4 A olur.
Öğrendiğini kontrol et
Cevabını seç, gerekçesini oku. Yanlış yanıtı değiştirebilirsin.
Bu dersi ücretsiz çalışabilirsin. Üyeliğinde ders tamamlama kayıtları hesabında saklanır.
Bu kursun devamı aynı üyelikte.
Sıfırdan Elektrik derslerinin devamı, açıklamalı görseller ve diğer 23 kurs: 399 TL tek ödeme. Aylık yenileme yok.
Bu kurs ve diğer 23 eğitime eriş →Yazılı ve görsel web eğitimi. Mevcut üyeysen tekrar ödeme yapmadan giriş yapabilirsin.Kaynaklar ve ileri okuma
MIT OpenCourseWare · Circuits and Electronics — Syllabus ↗
Özgün Türkçe anlatım ve varsayımsal eğitim örneği. Model, ürün veya gerçek tesis uygunluk onayı değildir; gerçek uygulamalar ilgili yetki, üretici dokümanı ve tesis prosedürü gerektirir.